BBM, yazılı ve görsel arşivleriyle, koleksiyonlarıyla araştırmacıların ve tarih dostlarının hizmetinde. Hemen ulaşmak için 
Tarih Vakfı'nın kitaplarını ve Toplumsal Tarih dergisini 'online' satın almak için 
Tarih Vakfı, sivil toplum kuruluşu olarak tarih dostlarının desteği ile var olabiliyor ve 
Tarih Vakfı'nın Temmuz 2010-Haziran 2011 arasında Global Dialogue ve Finlandiya Büyükelçiliği'nin (Ankara) mali desteğiyle yürüttüğü Belleklerdeki Dersim '38 Kuşaklararası Sözlü Tarih Projesi kapsamında hazırlanan Toplumsal Bellek, Kuşaklararası Aktarım ve Algı: Dersim '38'i Hatırlamak adlı kitap yayımlandı.
1937-38 yıllarında Dersim'de yaşanan toplumsal olaylarla ilgili yazılı kaynakların pek çoğunun ya resmi ya da muhalif ideolojiler ekseninde biçimlenmiş olduğu ve olayların sadece siyasal söylemler çevresinde ele alındığı görülmektedir. Bu anlayış, yaşanan toplumsal travmanın sosyal ve kültürel boyutlarının sonraki kuşaklara nasıl aktarıldığı ve onlarca nasıl anlamlandırıldığı, kolektif belleğin kuşaktan kuşağa yeniden kuruluşunu nasıl etkilediği, kuşaklar arasında ne tür "sağaltıcı" mekanizmaların geliştirildiği ya da geliştirilemediği, sürgün edilenlerle edilmeyenler arasında anlatı farklılıklarının olup olmadığı gibi pek çok konu üzerine daha az düşünülmesine ve konuşulmasına neden olmaktadır. Bu bakımdan, toplumsal travmaların farklı kültürel ve toplumsal gruplardaki "sıradan" insanlar aracılığıyla kuşaklararasında nasıl aktarıldığını, onlar tarafından nasıl anlamlandırıldığını ve siyasal konjonktürün aktarım biçimlerini nasıl etkilediğini anlamaya yönelik daha fazla çaba gerekmektedir.
Belleklerdeki Dersim '38 Kuşaklararası Sözlü Tarih Projesi sözü edilen bu tür eksiklikleri, bir ölçüde de olsa giderecek biçimde kurgulandı. Proje kapsamında Adana, Amasya, Ankara, Antalya, Aydın, Balıkesir, Bandırma, Bursa, Çanakkale, Çorum, Diyarbakır, Elazığ, İstanbul, İzmir, Kayseri, Manisa, Mersin, Samsun, Tekirdağ, Tunceli olmak üzere Türkiye'nin 20 ilinin yanı sıra yurtdışında; Basel, Berlin, Toronto ve Viyana'da da olmak üzere farklı kuşaklardan 125'i Dersim kökenli toplam 146 kişiyle video ya da ses kaydı alınarak görüşmeler gerçekleştirildi. Bu çalışmada, resmi tarihte "Dersim İsyanı", sivil tarih araştırmalarında "Dersim '38" olarak adlandırılan olayların farklı kuşakların anlatımlarından derlenmesi ve karşılaştırılması hedeflendi.
Türkiye'de farklı etnik, dini kökenli kültürel ve toplumsal gruplar arasında karşılıklı anlayış ve hoşgörünün insan hakları ve demokratik yurttaşlık hakları temelinde geliştirilmesine büyük gereksinim vardır. Dersim '38'i Hatırlamak hem dayandığı alan araştırması hem de içerdiği bulgularla bu doğrultuda atılmış bir adımdır. Bu çalışma aynı zamanda, Türkiye'de gittikçe daha acil hale gelen gelen "toplumun geçmişiyle yüzleşme" sorununun çözümüne bir katkı niteliğindedir. Toplumsal olarak yüzleşilmemiş, hesaplaşılmamış olayların, insan haklarına saygılı demokratik bir toplum olmanın önünde engel oluşturduğu unutulmamalıdır.
RSS beslemesine abone ol
