BM Habitat II Konferansı için Anadolu'da konut ve İstanbul kent tarihi üzerine iki büyük sergi düzenleme sorumluluğu üstlenen Tarih Vakfı, yaklaşık 40 milyon dolarlık bir yatırımla Darphane binalarını, önce Habitat sergilerine hazırlamayı, ardından da restore ederek İstanbul'a, yeni bir kültür kuruluşu kazandırmayı planladı.
Bir yıl süren çalışmalarla Darphane binaları Habitat sergilerine ev sahipliği yapacak duruma getirildi, tümüyle çöp ve toprakla dolduğu için varlıkları bile unutulmuş bodrum katları açığa çıkarıldı, binalar ile elde kalan makine ve teçhizat korunmaya alındı. Çatıların büyük bölümü geçici olarak onarıldı ve tümüyle ağaç kökleriyle kaplanmış, yıkılmak üzere olan duvarlar sağlamlaştırıldı. Restorasyon projesi için gerekli ilk adımlar atıldı.
Geçici olarak düzenlenen söz konusu mekanlarda açılan "Dünya Kenti İstanbul", "Tarihten Günümüze Anadolu'da Konut ve Yerleşme" ve "Darphane'den İstanbul Müzesi"ne sergilerini yaklaşık 75.000 kişi ziyaret etti ve bu dönemde gerçekleştirilen 200'e yakın kültür sanat etkinliğine katıldı.
Bu aşamada, Kültür Bakanlığı, tüm kademelerindeki yetkililerinin onayıyla Tarih Vakfı'na devredilmiş olan Darphane'yi geri almak üzere, görevli Koruma Kurulu üye ve müdürünü değiştirip, Tarih Vakfı'nı Darphane'de izinsiz çalışma yapmış olarak gösterdi. İstanbul Müzesi Projesi'nin bu biçimde engellenmesi büyük tepki topladı. Bu çerçevede, 30 Ocak 1997'de Lütfi Kırdar Uluslararası Kongre Sarayı'nda yapılan bir toplantıyla, 2.570 kişinin girişimci olarak, 12 bine yakın kişinin de imza vererek katkıda bulunduğu İstanbul Müzesi'ni Destekleme Girişimi (İMDG) kuruldu. Darphane ile ilgili olarak Kültür Bakanlığı'ndaki bazı çevrelerin engellemeleri ve sonucu belirsiz bir dizi dava nedeniyle İstanbul Müzesi projesi, 2001 yılı sonuna kadar askıda bekledi. 2001'in Eylül ayında Yargıtay'ın verdiği bir kararla, dava süreci Tarih Vakfı lehine sonuçlandı. Bakanlığın Yargıtay'a yaptığı son başvurunun Ocak 2002'de reddedilmesiyle birlikte Darphane'nin İstanbul Müzesi'ne dönüşmesinin de önü açılmış oldu ve Vakıf, İstanbul Müzesi için kaynak arama çalışmalarına yeniden başladı.
Tarih Vakfı, Darphane ile ilgili engellemelere rağmen bu mekanı restorasyon öncesi koşullarda bir kültür merkezi olarak kullanmaya devam ediyor. Darphane'de bugüne kadar "Üç Kuşak Cumhuriyet", "Cumhuriyetin Aile Albümleri", Henri Cartier-Bresson'un "Avrupalılar", "Taşın ve İnancın Şiiri Mardin" ve "Bak Bir Varmış Bir Yokmuş: National Geographic Arşivi'nden" gibi büyük çaplı sergilerle, yüzlerce kültür-sanat etkinliği gerçekleştirildi. Darphane Binaları ayrıca, Tarih Vakfı'nın da dahil olduğu bir grup STK tarafından düzenlenen "17 Ağustos Uyku ve Uyanış" etkinliklerinin merkezi durumundaydı. Ayrıca, İstanbul Kültür ve Sanat Vakfı (İKSV) tarafından düzenlenen 5. ve 7. Uluslararası İstanbul Bienalleri, Darphane binalarının konuğu oldu.
RSS beslemesine abone ol

