Tarih Vakfı

Tarih Vakfı, Cumhuriyet'in 75. Yılı Kutlamalarında da özel bir işlev üstlendi. Vakfın tüm sürece en önemli katkısı, kutlamalarda kitleselliği amaçlaması, hiçbir grubu dışlamayan bir barış mesajı verme çabası, etkinliklerin devlet-özel sektör-sivil toplum kuruluşları ortaklığıyla gerçekleştirilmesi yolundaki vurguları oldu. Tarih Vakfı, 75. Yıl Kutlamaları kapsamında, Başbakanlık Tanıtma Fonu'nun ve İMKB'nin desteği ile "Bir Çağdaşlaşma Projesi Olarak Türkiye Cumhuriyeti'nin 75 Yılı" genel başlığı altında bir dizi çalışma yaptı. Bu kapsamda;

• Ankara, İstanbul ve İzmir'de Cumhuriyet Geçit ve Şenlikleri'nin tasarımını,
• Milli Piyango İdaresi'nin desteği ile "Liseli Gençlerin Gözüyle Cumhuriyetimiz Yerel Tarih Yarışması"nı,
• Türkiye Bilimler Akademisi ve Türk Sosyal Bilimler Derneği ile birlikte "Bilanço 1923-1998: Türkiye Cumhuriyeti'nin 75 Yılına Toplu Bakış Uluslararası Kongresi"ni,
• İş Bankası'nın desteği ile Bilanço '98 yayın dizisini,
• TÜRSAK ile birlikte "Uluslararası Sinema-Tarih Buluşması"nı ve
• "Cumhuriyetin Anıları Sözlü Tarih ve Belgesel Film Projesi"ni gerçekleştirdi.

"Tarih Yazimi Ve Müzecilikte Yeni Yaklaşimlar: Küreselleşme Ve Yerelleşme" (Rockefeller Vakfı ile)

Organizasyon çalışmaları bir seneyi aşkın süren 3. Uluslararası Tarih Kongresi, 9-11 Aralık 1999 tarihlari arasında İTÜ Maçka Sosyal Tesislerinde gerçekleştirildi. Yurtdışından 22, yurt içinden 20 konuşmacının katıldığı kongreyi üç gün boyunca yaklaşık 80 kişi izledi.

Ana teması "Tarih Yazımı ve Müzecilikte Yeni Yaklaşımlar: Küreselleşme ve Yerleşme " olan kongrede sunumlar "Zaman-Mekan-Bellek: Derleme", "Kültür-Tarih-Müze: Sunma" ve "Yerel-Ulusal-Küresel: Yorum" başlıklı üç paralel oturumda tamamlandı. Bunun yanında,tüm katılımcıların izleyebildiği atölye çalışmaları ile, ana konuşmacıların yer aldığı ortak oturumlarda kongre teması çerçevisinde tartışmalar gerçekleşti.

Cumhuriyetin 75. yıldönümüne yönelik çalışmaların ilk adımı 13 Ocak 1998'de atıldı. Bu alandaki eşgüdümle görevlendirilen Devlet Bakanı Cavit Kavak ve Başbakanlık Müsteşar Yardımcısı Füsun Koroğlu'nun yönetiminde devlet kuruluşları temsilcilerinin katıldığı bir genel değerlendirme toplantısı ve ardından da bir basın toplantısı yapıldı.

İlgili kuruluşların konuya ısınmalarının sağlanmaya çalışıldığı bu toplantı bir ilk adım olarak verimli geçti. Daha sonra İstanbul'da Vali Kutlu Aktaş'ın başkanlığında yapılan yerel kurulun ilk toplantısı da ümit verici oldu. 23-24 Ocak'ta Ankara'da TÜBİTAK'ta 75.Yıl Çalışmaları Ulusal Kurulu toplandı. Düzenlenecek etkinliklere olanaklı olan en çok sayıda sivil toplum kuruluşunun, özel sektör kuruluşunun, basın kuruluşunun, yerel yönetim biriminin, kamu kurum ve kuruluşunun aktif katılımını sağlamayı amaçlayan "Kutlama Plan ve Programı"nın tartışılması amacıyla yapılan toplantı davet edilen 600 kurumdan 350 kişinin katılımıyla gerçekleştirildi. Mart ayında projeyle ilgili gelişmeler de şu şekilde bir seyir izledi. Devlet Bakanı Cavit Kavak'a bağlı olarak Başbakanlık Müsteşar Yardımcısı Füsun Koroğlu başkanlığında çeşitli bakanlık temsilcilerinden oluşturulan İnceleme Komisyonu, 450'si çeşitli bakanlıklara, 98'i özel sektöre ait olmak üzere gelen 548 öneriden, kamuya ait 36,7 milyon dolarlık 152 ve çeşitli sivil toplum kuruluşları tarafından önerilen 1,3 milyon dolarlık 21 projeyi seçti. Tarih Vakfı projeleri, daha 1997 yılı başlarında sunulup 1997 yılı eylül ve ekim aylarında yapılan 75. Yılı Eşgüdüm ve Danışma Kurulu'nun onayını almış ve altı aydır uygulanmakta olduğu için bu "ayıklama" sürecinin dışında kaldı.

Bilanço 1923-1998: Türkiye Cumhuriyeti'nin 75 Yılına Toplu Bakış Uluslararası Kongresi, Türkiye Bilimler Akademisi (TÜBA), Türk Sosyal Bilimler Derneği (TSBD) ve Tarih Vakfı işbirliği ile 10-12 Aralık 1998 tarihleri arasında ODTÜ Kültür ve Kongre Merkezi'nde gerçekleştirildi.

Kongre, Tarih Vakfı adına Prof. Dr. İlhan Tekeli, TSBD adına Prof. Dr. Oğuz Oyan, TÜBA adına Prof. Dr. Ayhan Çavdar, Devlet Bakanı Sayın Cavit Kavak ve TBMM Başkan Vekili Sayın Hasan Korkmazcan'ın yaptıkları konuşmalarla açıldı.